 |
| Một số chủ xe điện tại Trung Quốc nghi ngờ các bản cập nhật phần mềm OTA có thể gây hiện tượng "khóa pin", làm giảm phạm vi di chuyển và tăng thời gian sạc |
Những tranh cãi liên quan đến hiện tượng được gọi là “khóa pin” trong ngành xe năng lượng mới tại Trung Quốc đang tiếp tục thu hút sự chú ý, sau khi nhiều chủ xe điện cho biết các bản cập nhật phần mềm over-the-air (OTA) đã làm giảm quãng đường di chuyển và hiệu suất sạc mà không được thông báo rõ ràng trước đó.
Theo báo cáo của China Media Group, một số chủ xe cho biết phương tiện từng có khả năng di chuyển khoảng 500 km theo tiêu chuẩn CLTC, nhưng sau khi các bản cập nhật OTA điều chỉnh hệ thống quản lý pin, quãng đường sử dụng thực tế giảm xuống dưới 300 km. Nhiều người dùng cũng phản ánh thời gian sạc nhanh DC tăng lên đáng kể sau các bản cập nhật. Trong một số trường hợp, thời gian sạc từ khoảng 40 phút được cho là kéo dài lên tới 70 phút.
Khái niệm “khóa pin” tại Trung Quốc thường được dùng để mô tả việc hãng xe điều chỉnh các tham số trong hệ thống quản lý pin (BMS) thông qua cập nhật OTA hoặc nạp lại phần mềm tại đại lý. Chủ xe cho rằng các thay đổi này có thể làm giảm dung lượng pin khả dụng, giới hạn công suất sạc hoặc thu hẹp phạm vi xả pin mà không công bố rõ tác động tới người dùng.
 |
Chuyên gia nghiên cứu ngành ô tô Zhang Xiang cho biết các hãng xe có thể thực hiện những giới hạn kể trên bằng cách điều chỉnh ngưỡng sạc và xả trong BMS. Theo ông, việc giới hạn dòng sạc và giảm dung lượng pin khả dụng có thể giúp giảm nguy cơ mất kiểm soát nhiệt và làm chậm quá trình xuống cấp của pin, dù phải đánh đổi bằng quãng đường vận hành ngắn hơn và tốc độ sạc chậm hơn.
Một chủ xe được phỏng vấn cho biết chiếc xe của anh ta trước đây có thể nhận hơn 100 kWh điện trong quá trình sạc, nhưng sau bản cập nhật OTA, con số này giảm xuống còn khoảng 80 kWh dù hệ thống vẫn hiển thị tình trạng pin ở mức 95%. Người này cũng nói quãng đường vận hành thực tế giảm từ khoảng 450 – 480 km xuống dưới 400 km sau cập nhật.
Vấn đề đáng chú ý này xuất hiện trong bối cảnh Trung Quốc đang tiến hành siết chặt quản lý các bản cập nhật OTA đối với xe điện. Hồi tháng 3, Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc cùng Tổng cục Quản lý Giám sát Thị trường đã ban hành những quy định mới liên quan tới quản lý OTA cho xe điện. Truyền thông Trung Quốc gọi đây là “4 điều cấm OTA”, bao gồm cấm “khóa pin” không công khai, cấm cập nhật âm thầm bắt buộc và cấm sử dụng OTA để né tránh các đợt triệu hồi chính thức.
 |
Báo cáo cũng nhắc tới những tin đồn lan truyền trên mạng gần đây cho rằng 8 hãng xe đã bị cơ quan quản lý triệu tập vì vấn đề “khóa pin”, trong đó 3 công ty bị điều tra chính thức. Tuy nhiên, Hiệp hội Các Nhà sản xuất Ô tô Trung Quốc (CAAM) sau đó đã phủ nhận thông tin này, cho biết các báo cáo “không có nguồn chính thức” và không phản ánh đúng thực tế.
Một số hãng xe như BYD, Tesla và Zeekr cũng bác bỏ các cáo buộc lan truyền trên mạng. Trước đó, có thông tin cho biết BYD đã dọa khởi kiện những tài khoản bị cho là phát tán tin đồn liên quan tới vấn đề trên.
Sự tranh cãi về chủ đề “khóa pin” diễn ra song song với các cuộc thảo luận rộng hơn tại Trung Quốc về độ an toàn của pin xe điện và áp lực nhiệt khi sạc siêu nhanh. Gần đây, một buổi thử nghiệm livestream hệ thống sạc megawatt của BYD ghi nhận nhiệt độ pin vượt 76 độ C trong quá trình sạc, làm nổi lên thêm nhiều tranh luận về khả năng kiểm soát nhiệt và độ bền pin trong dài hạn.
 |
Các chuyên gia pháp lý được phỏng vấn cho rằng việc thay đổi thông số vận hành của xe từ xa mà không có sự đồng ý của chủ sở hữu có thể làm phát sinh vấn đề liên quan tới quyền tài sản, luật bảo vệ người tiêu dùng và quy định về dữ liệu cá nhân. Báo cáo cũng cho biết các thay đổi tham số thông qua OTA thường được lưu trữ trên hệ thống đám mây của hãng xe, khiến người dùng thông thường khó tự xác minh.
Những người nghi ngờ xe bị thay đổi phần mềm trái phép được khuyến nghị tắt cập nhật OTA tự động, lưu lại dữ liệu sạc và lịch sử phiên bản phần mềm, đồng thời tìm tới các đơn vị kiểm định độc lập nếu có thể. Các chuyên gia pháp lý tại Trung Quốc cũng gợi ý người dùng có thể gửi khiếu nại thông qua nền tảng bảo vệ người tiêu dùng hoặc các kênh tiếp nhận khiếu nại của Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc.
Duy Thành
Copy link
