![]() |
| Tay nắm cửa dạng ẩn, thụt vào là một thiết kế thường thấy trên xe điện ngày nay |
Dựa theo một số báo cáo từ giới truyền thông bản địa và quốc tế, bắt đầu từ ngày 1/1/2027, Trung Quốc sẽ cấm sử dụng tay nắm cửa dạng ẩn, vận hành hoàn toàn bằng điện trên các mẫu xe du lịch mới, theo các tiêu chuẩn an toàn quốc gia cập nhật nhằm cải thiện khả năng thoát hiểm của người ngồi trong xe và hỗ trợ công tác cứu hộ. Quy định này được đưa ra trong dự thảo “Yêu cầu Kỹ thuật An toàn Tay nắm cửa Ô tô” do Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc (MIIT) công bố vào giữa tháng 12/2025.
Dự thảo quy định tất cả các phương tiện có khối lượng toàn bộ không quá 3,5 tấn sẽ bắt buộc phải được trang bị tay nắm cửa bên ngoài và bên trong có cơ chế mở cơ khí, bảo đảm cửa xe vẫn có thể mở được trong trường hợp mất điện hoặc xe bị hư hỏng nghiêm trọng sau va chạm.
Cơ chế mở cơ khí trở thành yêu cầu bắt buộc
Dự thảo nêu rõ, tay nắm cửa phải duy trì chức năng mở cơ học sau tai nạn, không phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn điện hay các mô-đun điều khiển điện tử. Yêu cầu này được đánh giá sẽ giúp lực lượng cứu hộ tiếp cận người bị nạn nhanh hơn, trong bối cảnh ngày càng nhiều xe điện gặp khó khăn trong việc mở cửa sau va chạm.
Trong những năm gần đây, lực lượng cứu hỏa và các nhân viên cứu hộ tại Trung Quốc đã nhiều lần phản ánh việc khó hoặc không thể mở cửa trên các mẫu xe điện đời mới sau tai nạn, đặc biệt khi hệ thống điện bị ngắt hoàn toàn.
Tay nắm cửa điện tử và xung đột giữa thiết kế và chức năng
![]() |
| Kiểu tay nắm cửa này được cho là nguyên nhân khiến nhiều người không thể thoát ra khỏi xe sau khi gặp tai nạn, dẫn đến các trường hợp tử vong đáng tiếc |
Tay nắm cửa điện tử dạng ẩn hoặc thụt vào đã trở thành một đặc trưng thiết kế phổ biến trên nhiều mẫu xe điện và xe cao cấp tại Trung Quốc. Những thiết kế này xuất hiện trên nhiều mẫu xe bán chạy như Tesla Model S, BYD Seal, cũng như Tesla Model 3 và Model Y sử dụng nút bấm mở cửa.
Các nhà sản xuất thường quảng bá kiểu tay nắm cửa này như một giải pháp giúp cải thiện khí động học, từ đó tối ưu phạm vi di chuyển của xe điện. Tuy nhiên, lợi ích thực tế được cho là khá hạn chế, với mức giảm hệ số cản không khí chỉ khoảng 0,005 – 0,01 Cd, tương đương mức tiết kiệm khoảng 0,6 kWh/100 km trong điều kiện lý tưởng.
Những vụ tai nạn nghiêm trọng tạo làn sóng lo ngại
Kể từ năm 2024, Trung Quốc đã xuất hiện ngày càng nhiều phản ánh và khiếu nại liên quan đến tay nắm cửa điện tử, không chỉ vì nguy cơ không hoạt động sau tai nạn mà còn do trục trặc trong điều kiện thời tiết lạnh.
Một số vụ tai nạn nghiêm trọng đã thu hút sự chú ý đặc biệt của dư luận địa phương. Ví dụ, ngày 13/10, một vụ tai nạn tại Thành Đô đã khiến người ngồi trong xe thiệt mạng một cách thảm khốc, khi các nhân chứng tại hiện trường không thể mở cửa xe để cứu nạn nhân kịp thời. Trong một vụ việc khác xảy ra gần đây tại thành phố Đồng Lăng, tỉnh An Huy, ba người đã tử vong trong hoàn cảnh tương tự.
![]() |
| Xiaomi SU7 Ultra từng dính vào vài vụ tai nạn nghiêm trọng ở Trung Quốc |
Theo báo cáo của Sixth Tone, cả hai vụ tai nạn nói trên đều liên quan đến mẫu Xiaomi SU7 Ultra. Sau một trong các vụ việc, một nguồn tin am hiểu sự việc thậm chí còn chia sẻ với The Paper rằng: “Cửa trong xe sử dụng nút bấm, và không thể mở bằng điện khi nguồn bị cắt. Tay nắm cửa cơ khí bên trong của SU7 không dễ nhận thấy đối với người ngồi trong xe. Ngay cả khi lực lượng cứu hộ đã đập vỡ kính, họ cũng không thể tiếp cận được tay nắm này”.
Những thông tin này đã làm gia tăng áp lực đối với cơ quan quản lý tại Trung Quốc trong việc siết chặt các yêu cầu an toàn liên quan đến khả năng thoát hiểm.
Tác động đối với toàn ngành công nghiệp ô tô
Khi dự thảo trên trở thành tiêu chuẩn bắt buộc, quy định mới sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường ô tô Trung Quốc, hiện nay là một trong những trung tâm sản xuất và xuất khẩu xe lớn nhất thế giới, đặc biệt trong lĩnh vực xe điện. Lúc các thương hiệu nội địa buộc phải loại bỏ tay nắm cửa điện tử tại thị trường trong nước, nhiều khả năng những thay đổi này cũng sẽ được áp dụng cho các mẫu xe xuất khẩu.
Tương tự, các hãng xe quốc tế đang kinh doanh tại Trung Quốc có thể sẽ phải điều chỉnh thiết kế toàn cầu để phù hợp với tiêu chuẩn mới, qua đó tối ưu chi phí sản xuất và đơn giản hóa việc tuân thủ quy định tại nhiều thị trường khác nhau.
Duy Thành






