BYD và Geely đối đầu trực tiếp vì vấn đề "cuộc chiến giảm giá xe Trung Quốc"

Diễn đàn Ô tô Trung Quốc 2025 được tổ chức tại thành phố Trùng Khánh đánh dấu dỉnh điểm "cuộc chiến giảm giá xe Trung Quốc".

Tại Diễn đàn Ô tô Trung Quốc 2025 được tổ chức vào cuối tuần vừa qua ở thành phố Trùng Khánh, sự căng thẳng đã bộc lộ rõ khi các lãnh đạo cấp cao từ BYD, Geely và Great Wall Motor (GWM) công khai chỉ trích lẫn nhau. Những màn đối đầu này phản ánh sự chia rẽ ngày càng sâu sắc trong ngành xe điện Trung Quốc, đặc biệt là trong bối cảnh cuộc chiến giá leo thang và biên lợi nhuận sụt giảm nghiêm trọng. Giám đốc thương hiệu và quan hệ công chúng của BYD, ông Lý Vân Phi, đã gây chú ý khi cáo buộc một số đối thủ giấu tên sử dụng “thủ đoạn bẩn”, “chiến dịch bôi nhọ” và nhiều cách thức khác nhằm thao túng dư luận.

Phát ngôn của ông Lý trái ngược hoàn toàn với lời kêu gọi đoàn kết của Chủ tịch BYD Vương Truyền Phúc vào năm 2023, khi ông Vương từng nói “Cùng nhau, chúng ta chính là ngành ô tô Trung Quốc”. Giờ đây, tinh thần đoàn kết đó có vẻ đã rạn vỡ đến mức không tưởng. Tại diễn đàn, Phó Tổng giám đốc Tập đoàn Geely, ông Dương Học Lương, đã phản ứng mạnh mẽ trước phát biểu của ông Lý, tố cáo BYD đạo đức giả và cố tình đánh lạc hướng dư luận. “Đây không phải là trường hợp kẻ trộm la làng hay sao?” ông Dương nói.

Sự đối đầu không chỉ giới hạn ở BYD và Geely. Cách đây vài tuần, Chủ tịch GWM Ngụy Kiến Quân từng cảnh báo về một cuộc khủng hoảng sắp xảy ra, ví ngành công nghiệp xe như một quả bom hẹn giờ. Đại diện Huawei, ông Dư Thừa Đông, cũng chỉ trích các công ty chỉ sống nhờ một sản phẩm duy nhất, khiến cho ông Lôi Quân từ Xiaomi phản pháo trên mạng rằng “Phỉ báng là cách thể hiện sự ngưỡng mộ”.

Những phát biểu gay gắt như này đã chia rẽ ngành ô tô Trung Quốc thành các phe phái rõ rệt. Mặt khác, một số hãng như Chery đang cố giữ quan điểm trung lập hơn. Phó Tổng giám đốc Chery, ông Lý Học Dụng, thừa nhận mức độ cạnh tranh khốc liệt nhưng lập luận rằng thách thức có thể thúc đẩy sự phát triển dài hạn nếu các hãng tập trung vào năng lực cốt lõi.

Giám đốc thương hiệu và quan hệ công chúng BYD, ông Lý Vân Phi.

Ông Lý Vân Phi bảo vệ việc BYD không nêu tên trực tiếp các đối thủ, đồng thời viện dẫn chỉ đạo nội bộ từ ông Vương Truyền Phúc là không tham gia công khai đấu khẩu. Tuy vậy, ông Lý vẫn gọi một số đối thủ là “ngu xuẩn và hiểm độc,” rồi kêu gọi các cơ quan chức năng can thiệp trước những chiến dịch thông tin sai lệch có tổ chức. Ông Dương Học Lương bác bỏ lập luận đạo đức, cho rằng những cụm từ như “không hợp tác” hay “thành phần xấu” không thể nào thay thế cho luật pháp. Quan điểm của ông Dương đã nhận được sự đồng tình từ nhiều lãnh đạo khác tại cùng sự kiện

Bên cạnh đó, Chủ tịch Seres, ông Trương Hưng Hải, đã cảnh báo môi trường cạnh tranh hiện nay không còn bền vững, khi lợi nhuận suy giảm và đầu tư vào đổi mới bị thu hẹp. Các lãnh đạo từ Changan và Chery cũng kêu gọi cách thức cạnh tranh có nguyên tắc và minh bạch hơn.

Nguyên nhân chính của sự căng thẳng là cuộc chiến giá ngày càng khốc liệt. Theo Hội đồng Xúc tiến Thương mại Quốc tế Trung Quốc, hơn 200 mẫu xe đã được giảm giá trong năm 2023. Trong riêng 4 tháng đầu năm 2025, thị trường đã có hơn 60 mẫu tiếp tục giảm. Tình hình đã đạt đỉnh vào tháng 5 vừa qua khi hơn 100 mẫu xe từ các thương hiệu lớn đồng loạt hạ giá. Biên lợi nhuận toàn ngành đã giảm mạnh, chỉ còn 3,9% trong quý I năm 2025, so với mức 8,99% vào năm 2014.

Phó Tổng giám đốc Geely, ông Dương Học Lương.

Để khắc phục vấn đề, các cơ quan quản lý bắt đầu có phản ứng. Ngày 31/5, Hiệp hội Các nhà sản xuất Ô tô Trung Quốc (CAAM) ra tuyên bố lên án các hành vi bán phá giá dưới chi phí nhằm loại bỏ đối thủ. Sau đó vài ngày, Phòng Thương mại Các nhà phân phối Ô tô Trung Quốc cũng cảnh báo về tình trạng ép mục tiêu bán hàng quá mức đối với đại lý, gọi những chiến lược như thế là không bền vững.

Những động thái nói trên cho thấy sự chuyển dịch từ các lời kêu gọi đạo đức sang thực thi pháp lý. Khi tỷ lệ thâm nhập xe điện tại Trung Quốc vượt 40%, ngành ô tô nước này đang đối mặt giới hạn tăng trưởng theo quy mô. Từng được bảo vệ bởi những chính sách trợ cấp và biên lợi nhuận cao, các nhà sản xuất nay buộc phải cắt giảm giá để giữ thị phần, đồng thời vẫn phải đầu tư mạnh vào công nghệ tân tiến như xe tự lái và pin thể rắn. Cuộc chiến giá đã làm sụp đổ cấu trúc lợi nhuận vốn từng ổn định, khiến việc tăng tiêu thụ không còn đồng nghĩa với tăng lợi nhuận.

Khi thị trường xe điện bước vào giai đoạn giữa kỳ, mọi bên đều buộc phải mạnh tay đầu tư. Chi phí để tiếp tục cuộc chơi ngày càng lớn, trong khi dư địa sai sót ngày càng nhỏ. Những tranh cãi nảy lửa tại diễn đàn lần này có thể đánh dấu một bước ngoặt quan trọng hoặc đơn giản chỉ là một chương khác của cuộc chiến còn dài. Dù sao đi nữa, không ít người đã nhận ra rằng: thời kỳ đoàn kết trong ngành ô tô Trung Quốc đã nhường chỗ cho cuộc cạnh tranh sinh tồn.

Duy Thành